نقدینه - کارشناس پولی و بانکی گفت: سالهاست خروج بانکها از بنگاهداری یکی از مطالبات جدی اصلاح نظام بانکی است.
نقدینه - کارشناس پولی و بانکی گفت: سالهاست خروج بانکها از بنگاهداری یکی از مطالبات جدی اصلاح نظام بانکی است.
به گزارش پایگاه خبری نقدینه ، عیسی عباسی، کارشناس پولی و بانکی در گفتوگو با خبرنگار ایبنا با تأکید بر لزوم تغییر نقش بانکها در اقتصاد گفت: سالهاست خروج بانکها از بنگاهداری یکی از مطالبات جدی اصلاح نظام بانکی است، اما باید واقعیتهای اقتصاد ایران را در نظر گرفت.
وی افزود: بازار سرمایه کشور هنوز به اندازهای عمیق نیست که بتواند بهتنهایی تأمین مالی پروژههای بزرگ صنعتی را بر عهده بگیرد. اگر اصرار کنیم بانکها هیچ نقشی در سرمایهگذاری تولیدی نداشته باشند، سرعت توسعه صنعتی کاهش مییابد و اجرای پروژههای بزرگ محدود میشود.
عباسی با تأکید بر تفاوت مالکیت دائمی و نقش توسعهگرانه تصریح کرد: راهحل، نفی کامل حضور بانکها نیست، بلکه اصلاح نحوه ورود آنهاست. در روش سنتی، بانکها شرکت میخریدند و سالها آن را نگه میداشتند که هم منابع را قفل میکرد و هم تعارض منافع ایجاد میکرد.
این کارشناس پولی و بانکی، روش پیشنهادی را اینگونه تشریح کرد: بانکها فقط تا مرحله بهرهبرداری در پروژه میمانند؛ یعنی سرمایهگذاری اولیه را انجام میدهند، پروژه را به سودآوری میرسانند و سپس از مسیر بورس واگذار میکنند. به این ترتیب، بانک از مالک دائمی به بنگاهساز حرفهای تبدیل میشود.
نقش مهم بازار سرمایه
وی کمعمق بودن بازار سرمایه را عامل کلیدی این روش دانست و گفت: بسیاری از پروژهها در مرحله احداث با ریسک بالا و بازگشت نامشخص سرمایه مواجهاند و سرمایهگذاران بورسی تمایلی به ورود ندارند. بانکها میتوانند ریسک اولیه را پوشش دهند و پس از بهرهبرداری و روشن شدن چشمانداز سودآوری، بازار سرمایه آن را جذب کند.
عباسی تأثیر این روش بر بورس را مثبت ارزیابی کرد و افزود: اگر بانکها سالانه دهها پروژه را به بهرهبرداری برسانند و وارد بورس کنند، اکسیژن جدیدی به بازار سرمایه تزریق میشود؛ تعداد شرکتهای بورسی افزایش مییابد، تنوع صنایع بیشتر میشود، عرضه اولیهها رونق میگیرد و اعتماد عمومی و عمق بازار تقویت خواهد شد.
وی با اشاره به مزیت چرخشی بودن سرمایه برای بانکها اظهار داشت: در این مدل، منابع بانک برای همیشه قفل نمیشود؛ پس از عرضه در بورس، سرمایه بازمیگردد و بانک میتواند وارد پروژه بعدی شود. این چرخه پیوسته، نقش بانک را بهعنوان موتور توسعه صنعتی تقویت میکند.
تفاوت «بنگاهداری» و «بنگاهسازی»
عباسی تفاوت «بنگاهداری» و «بنگاهسازی» را چنین توضیح داد: بنگاهداری یعنی مالکیت بلندمدت و مدیریت شرکتها توسط بانک که با مأموریت بانکی سازگار نیست. اما بنگاهسازی یعنی کمک به تولد کسبوکار جدید؛ از تأمین مالی و نظارت تا بهرهبرداری و سپس خروج.
این کارشناس برای موفقیت مدل پیشنهادی پنج شرط کلیدی را ضروری دانست و گفت: زمانبندی مشخص برای خروج بانک، الزامی بودن عرضه اولیه، شفافیت صورتهای مالی از ابتدا، پرهیز از داراییهای سفتهبازانه و استفاده از ابزارهایی مانند صندوق پروژه برای کاهش ریسک شروط لازم برای موفقیت این مدل خواهد بود.
وی در پایان جایگاه این روش در اصلاح نظام مالی کشور را تعیینکننده توصیف کرد و افزود: بهترین مسیر، ترکیب توان بانکها و ظرفیت بورس است. سرمایهگذاری مستقیم، اما زماندار بانکها در پروژههای تولیدی تا مرحله بهرهبرداری، توسعه صنعتی را شتاب میدهد، عمق بازار سرمایه را افزایش میدهد و نقش بانکها را از بنگاهداری به بنگاهسازی ارتقا میدهد. این همان مسیر میانی هوشمندانهای است که اقتصاد ایران برای جهش تولید و اصلاح ساختار تأمین مالی به آن نیاز دارد.