تلاش برای حفظ سودآوری و افزایش بهرهوری
رشد ۹۳ درصدی سپردههای گردشگری؛ درآمد کارمزد جهش کرد
نقدینه - عملکرد بانک گردشگری در دوماهه نخست سال ۱۴۰۵ از رشد قابل توجه درآمدهای عملیاتی و توسعه منابع درآمدی غیرمشاع حکایت دارد، به گونهای که مجموع درآمدهای عملیاتی بانک با افزایش ۷۰ درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته به بیش از ۱۰۵ هزار میلیارد ریال رسیده است. مدیریت بانک یادشده در تلاش است تا با کاهش قیمت تمام شده منابع و تخصیص بهینه تسهیلات و اعتبارات روند سودسازی نماد وگردش در سال جاری را تقویت کند.
درآمد حاصل از تسهیلات همچنان مهمترین منبع درآمدی بانک گردشگری محسوب میشود. این بخش با رشد ۶۶ درصدی از ۵۷ هزار میلیارد ریال به بیش از ۹۴ هزار میلیارد ریال رسیده و سهم اصلی را در افزایش درآمدهای عملیاتی بانک بر عهده داشته است. در کنار درآمدهای تسهیلاتی، درآمدهای کارمزدی نیز عملکردی قابل توجه ثبت کردهاند. درآمد کارمزد بانک با رشد ۱۳۱ درصدی به بیش از ۶ هزار و ۸۶۱ میلیارد ریال رسیده که نشاندهنده توسعه خدمات بانکی، افزایش حجم تراکنشها و تقویت سهم درآمدهای غیرمشاع در ساختار درآمدی بانک است.
یکی دیگر از نکات قابل توجه، جهش ۵۴۵ درصدی درآمد سرمایهگذاری است که از ۴۰ میلیارد ریال به حدود ۲۵۹ میلیارد ریال افزایش یافته است. همچنین درآمد حاصل از اوراق بدهی نیز با رشد ۸۹ درصدی به بیش از ۳ هزار و ۲۷۹ میلیارد ریال رسیده و نقش مکملی در رشد درآمدهای بانک ایفا کرده است.
یکی از مهمترین دستاوردهای عملکرد بانک گردشگری، رشد درآمدهای مبتنی بر کارمزد است. خالص درآمد کارمزد بانک با افزایش ۸۸ درصدی به حدود ۴ هزار و ۹۷۶ میلیارد ریال رسیده است. این روند نشان میدهد بانک در حال افزایش سهم درآمدهای غیرمشاع و کاهش وابستگی نسبی به درآمدهای سنتی حاصل از تسهیلات است؛ موضوعی که در بلندمدت میتواند به ارتقای کیفیت درآمدها کمک کند.
عملکرد دوماهه نخست سال ۱۴۰۵ نشان میدهد بانک گردشگری در حوزه توسعه درآمدها عملکرد قابل قبولی داشته است. رشد ۷۰ درصدی درآمدهای عملیاتی، افزایش ۱۳۱ درصدی درآمدهای کارمزدی، جهش درآمد سرمایهگذاری و رشد درآمد اوراق بدهی، از تنوعبخشی بیشتر به منابع درآمدی بانک حکایت دارد. با این حال، رشد ۹۱ درصدی هزینهها و افزایش قابل توجه هزینه سود سپردهها موجب شده آثار مثبت رشد درآمدها طی بازه زمانی دو ماهه نخست سال در سودآوری عملیاتی منعکس نشود. برآورد میشود که نماد وگردش در ماههای آینده روند رشد درآمدهای پایدار و سودسازی را ادامه دهد.
مهمترین پیام عملکرد بانک گردشگری در آغاز سال ۱۴۰۵ آن است که موتور درآمدزایی بانک در مسیر رشد قرار گرفته، اما تداوم این روند نیازمند مدیریت موثرتر هزینه تجهیز منابع، بهبود تراز عملیاتی و افزایش سهم درآمدهای کمهزینه و پایدار است. در صورت تحقق این اهداف، ظرفیت تبدیل رشد درآمدها به بهبود سودآوری در ماههای آینده بیش از پیش تقویت خواهد شد.
عملکرد بانک گردشگری در حوزه تجهیز منابع طی دوماهه نخست سال ۱۴۰۵ از رشد قابل توجه سپردهها و افزایش اعتماد سپردهگذاران به این بانک حکایت دارد. مانده کل سپردههای بانک با رشد ۹۳ درصدی از ۲.۷۷۳ هزار هزار میلیارد ریال به بیش از ۵.۳۶۰ هزار هزار میلیارد ریال رسیده که یکی از بالاترین نرخهای رشد منابع در میان بانکهای بورسی محسوب میشود.
در ترکیب منابع، سپردههای بلندمدت سهساله همچنان ستون اصلی تامین مالی بانک به شمار میروند. مانده این سپردهها با رشد ۷۷ درصدی به بیش از ۳.۲۲۷ هزار هزار میلیارد ریال رسیده و به تنهایی ۶۰ درصد کل منابع بانک را تشکیل میدهد. این موضوع نشان میدهد بانک گردشگری همچنان از پشتوانه منابع نسبتاً پایدار برای توسعه فعالیتهای اعتباری خود برخوردار است.

در کنار منابع بلندمدت، سپردههای قرضالحسنه جاری رشد قابل توجهی را تجربه کردهاند. سپردههای جاری ریالی با جهش ۱۴۸ درصدی به حدود ۶۶۰ هزار میلیارد ریال رسیده و سپردههای جاری ارزی نیز با رشد چشمگیر ۳۰۲ درصدی از مرز ۱۱۸ هزار میلیارد ریال عبور کردهاند. افزایش این منابع از آن جهت اهمیت دارد که سپردههای جاری از کمهزینهترین منابع بانکی محسوب میشوند و میتوانند در بلندمدت به کاهش بهای تمامشده پول کمک کنند.
سپردههای کوتاهمدت نیز با رشد ۱۳۶ درصدی به بیش از ۴۷۲ هزار میلیارد ریال رسیدهاند و سهم ۹ درصدی از کل منابع بانک را در اختیار دارند. همچنین سپردههای قرضالحسنه پسانداز ریالی و ارزی به ترتیب ۴۶ و ۳۴۷ درصد رشد داشتهاند که از گسترش دامنه مشتریان و افزایش جذب منابع خرد حکایت دارد.
یکی از مهمترین تحولات ساختار منابع بانک گردشگری، رشد چشمگیر سپردههای ارزی است و مجموع منابع ارزی بانک در دو ماهه نخست امسال در قیاس با مدت مشابه سال گذشته با رشد ۳۳۴ درصدی از حدود ۳۶ هزار میلیارد ریال به بیش از ۱۵۴ هزار میلیارد ریال رسیده است.
در نتیجه، سهم سپردههای ارزی از کل منابع بانک از یک درصد به سه درصد افزایش یافته است. هرچند این سهم هنوز فاصله قابل توجهی با منابع ریالی دارد، اما رشد سریع آن میتواند نشاندهنده تقویت جایگاه بانک در حوزه خدمات ارزی، تجارت خارجی و جذب مشتریان فعال در بازارهای بینالمللی باشد.
بررسی ساختار سپردهها نشان میدهد بانک گردشگری موفق شده حجم منابع خود را به شکل محسوسی افزایش دهد، اما همزمان رشد ۸۹ درصدی هزینه سود سپردهها نیز بیانگر هزینه بالای جذب این منابع است. از یک سو، رشد سپردههای جاری و افزایش سهم منابع ارزی را میتوان از نقاط قوت عملکرد بانک در بخش تجهیز منابع دانست. با این حال، رشد ۹۳ درصدی سپردهها ظرفیت مناسبی برای توسعه تسهیلات، افزایش داراییهای درآمدزا و تقویت درآمدهای عملیاتی در ادامه سال فراهم کرده است؛ ظرفیتی که در صورت کنترل هزینه منابع، میتواند به بهبود تراز عملیاتی و ارتقای سودآوری بانک منجر شود.
عملکرد اعتباری بانک گردشگری در دوماهه نخست سال ۱۴۰۵ از افزایش قابل توجه حجم تسهیلات و بازآرایی ترکیب پرتفوی اعتباری حکایت دارد. مانده کل تسهیلات بانک با رشد ۷۶ درصدی از یک هزار و ۴۵۵ هزار میلیارد ریال به بیش از ۲ هزار و ۵۶۵ هزار میلیارد ریال رسیده که بیانگر توسعه فعالیتهای درآمدزا و افزایش ظرفیت بانک در خلق درآمدهای مشاع است. در میان سرفصلهای اعتباری، فروش اقساطی با ماندهای بیش از ۷۰۷ هزار میلیارد ریال و سهم ۲۸ درصدی از کل تسهیلات، بزرگترین بخش پرتفوی بانک را تشکیل میدهد. رشد ۹۱ درصدی این سرفصل نشان میدهد بانک تمرکز ویژهای بر تامین مالی بخشهای مختلف اقتصادی از طریق ابزارهای مبتنی بر فروش اقساطی داشته است. پس از آن، مشارکت مدنی با سهم ۲۱ درصدی و مانده بیش از ۵۳۹ هزار میلیارد ریال قرار دارد. هرچند رشد این بخش به ۲۵ درصد محدود شده، اما همچنان یکی از ارکان اصلی سبد اعتباری بانک محسوب میشود.
مهمترین تحول پرتفوی اعتباری بانک گردشگری در این دوره، رشد چشمگیر بدهکاران اعتبارات اسنادی است. مانده این سرفصل با جهش ۴۰۰ درصدی از حدود ۹۰ هزار میلیارد ریال به بیش از ۴۴۸ هزار میلیارد ریال رسیده و اکنون ۱۷ درصد کل تسهیلات بانک را در اختیار دارد.
این رشد میتواند نشانه افزایش نقش بانک در تامین مالی تجارت، واردات مواد اولیه، فعالیتهای بازرگانی و حمایت از بنگاههای اقتصادی باشد. افزایش سهم اعتبارات اسنادی همچنین ظرفیت مناسبی برای رشد درآمدهای کارمزدی و توسعه خدمات بانکی ایجاد میکند.
تسهیلات ارزی نیز با رشد ۷۲ درصدی به بیش از ۱۷۸ هزار میلیارد ریال رسیده و سهم ۷ درصدی از کل پرتفوی را به خود اختصاص داده است. این روند همسو با رشد منابع ارزی بانک بوده و نشان میدهد بانک گردشگری در حال توسعه فعالیتهای خود در حوزه تامین مالی ارزی و خدمات مرتبط با تجارت خارجی است. همچنین تسهیلات قرضالحسنه با رشد ۹۴ درصدی به بیش از ۸۲ هزار میلیارد ریال رسیده که بیانگر تداوم ایفای نقش بانک در حوزه تامین مالی خرد و تکالیف حمایتی است.
بررسی تغییرات سبد تسهیلات نشان میدهد برخی از سرفصلهای سنتی با کاهش سهم مواجه شدهاند. مانده اجاره به شرط تملیک ۵۱ درصد و خرید دین ۸۳ درصد کاهش یافته است. در مقابل، رشد ۵۶۰ درصدی سرفصل «سایر تسهیلات» و افزایش قابل توجه اعتبارات اسنادی، از تغییر جهت پرتفوی بانک به سمت ابزارها و بخشهای جدید درآمدزا حکایت دارد.
ترکیب فعلی تسهیلات نشان میدهد بانک گردشگری علاوه بر توسعه حجم اعتبارات، در حال بازتنظیم سبد تسهیلات خود متناسب با فرصتهای جدید درآمدی است. تمرکز بر فروش اقساطی، مشارکت مدنی، اعتبارات اسنادی و تسهیلات ارزی میتواند در صورت مدیریت مناسب ریسک اعتباری، زمینه تقویت درآمدهای عملیاتی و افزایش بازده داراییهای بانک را در ادامه سال فراهم کند.